• BIST 89.809
  • Altın 145,306
  • Dolar 3,6167
  • Euro 3,9083
  • İstanbul 8 °C
  • Diyarbakır 4 °C
  • Ankara 4 °C
  • İzmir 10 °C
  • Berlin 8 °C

Lice halkı ölürken bile sussun istiyorlar

Ömer Ağın

Lice halkı ölürken bile sussun istiyorlar. Licelilerin son çığlıklarından bile korkuyorlar. Kürt halkına yönelen bu pervasızca kan ve gözyaşı içeren hunharca saldırının kaynağında neler yatıyor? Yıllardır devletin ve hükümetlerin Lice halkına yönelen amansız şiddetinin ve kimi zaman katliamlara varan saldırılarının daha iyi anlaşılabilmesi için kısa da olsa Lice’nin siyasi tarihine bir göz atmanın yararlı olacağına inanıyorum. Çok eskilere gitmeden ve sadece cumhuriyet döneminin kimi olaylarına bakmak yeterli olacak.

1925 Kürt isyanında Lice önemli bir rol oynamıştır. On bir kişiden oluşan “savaş komitesinin” üçü Licelidir. Savaş komitesinde yer alan “Emer’e Faru” isyanın “karargah komutanlığını üstlenmiştir.” İsyan karargâhı; Şelaheydan, Mıstıkan Karıncak, Hedik yani Daraheni ile Lice mıntıkasında kurulur. Liceli Haki Bek savaş komitesinde yer alan başka bir kişidir. İsyan bastırılınca Elazığ’da idam edilenlerdendir. Fehmi’ye Bilal, (sonradan Fırat soyadını alır.) Şeyh Said’in “kâtibidir” (isyanın siyasi lideri olarak bilinir), isyan kırılınca Suriye’ye geçecek ve Beyrut’ta kurulan XOYBUN Kürt Cemiyeti’nin kurucuları içinde yer alacaktır.

21 Şubat’ta Bölgede “Sıkıyönetim” ilan edilir. 23 Şubat’ta da Fis Ovası’nın dağlarla birleştiği “Zarga Fise” denilen yerde 21. Süvari alayına bağlı 2. bölük ile Kürt kuvvetleri arasında yaşanan ve iki gün süren şiddetli çatışmalar sonucu Türk kuvvetlerin tamamı yok edilir. Metin Toker, “Şeyh Said İsyanı” adlı kitabında olayı “Türk birlikleri Fis Ovası’nda yenilince 21. Süvari alayı da Alibardağan köyüne kadar çekildi...” diye yazar.

İsyan kırılınca hemen hemen bütün Lice köyleri yakılır. Lice’nin 30 köyü tamamen yok edilir. Lice, Hani ve Darahene civarında öldürülen insan sayısı 6370 kişidir. 1925 isyanında katledilen Kürtlerin toplam sayısının 15382 olduğu belirtelim. Bu rakamın o yıllarda ne anlama geldiği anlamak zor olmasa gerek. O bölgede ordu adına katliamları yapan, köy yakan, çoluk çocuk demeden Kürt kadınlarının ırzına el uzatanlara çanak tutan “Ali Barut” namıyla bilinen ordu komutanıdır. Bütün bu bilgiler XOYBUN Kürt Cemiyeti’nin kayıtlarında mevcuttur. Bilindiği gibi “Ağrı İsyanı’na” öncülük eden de bu cemiyettir. İhsan Nuru Paşa, XOYBUN Cemiyeti’nin bir komutanıdır...

6 Eylül 1975 depremi Lice’yi yerle bir etti. Zamanın Başbakanı Demirel çok sonraları Lice’ye gelip boş vaatlerde bulundu. “Kış gelmeden hepinizi sağlam konutlara kavuştururum” demesine kanmadı. Lice halkı haklı çıkmıştı. Kış yaklaştığı halde halen ortada bir şey yoktu. Bunun üzerine Lice halkı çoluk çocuk 90 km yol katedip Amed’e yürümeye karar verdi. Yollarda halkın sık sık önleri kesildi. Çatışmalar yaşadık. En şiddetli çatışma Çelik köyü yakınlarında “Kaniyabêno” denilen yerde yaşandı. Halk güvenlik güçlerini püskürtüp yoluna devam etti...

1993 yılında Jandarma General Bahtiyar Aydın’ı “PKK öldürdü” gerekçesiyle Lice’yi tamamen yaktılar. Bu vahşette elli kişi can verdi. Yeni silahlar test edildi. Lice halkına kinleri bundandır.

Daha da önemlisi Kürt Özgürlük Hareketi’nin, PKK’nın Lice’nin Fis Köyü’nde doğduğunu artık tüm dünya biliyor... 1972 yılında “özel amaçla” genelkurmay harp tarihi başkanlığı resmi yayınları arasında çıkan “Türkiye Cumhuriyeti’nde Ayaklanmalar (1924-1938) adlı kitapta Lice’ye karşı duyulan kin şu cümleyle ifadesini bulur: “1925 Şubat’ında Fis Ovası’nda yaşananlar hiçbir zaman unutulmaz...”

Bugün de Lice halkının özgürlüğü için bir bütün olarak Kürt Özgürlük Hareketi’nin yanında saf tuttuğu çok iyi biliniyor. Bunun için gerekli olan her türlü mücadeleyi yürütüyor. Barışçıl, sivil ve tüm mücadele yöntemlerinde ustalaşmıştır artık. Arkasında Kürt Özgürlük Hareketi, hedefinde özgürlük kalesi, bilincinde tecrübesi vardır.

Erdoğan’ı korkutan bunlardır. Erdoğan “Eşkiyayı, teröristi, yol keseni yok edeceğiz” derken muhtemelen yeni “Ali Barut”lara güveniyor.

  • Yorumlar 0
    UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış
    ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.
    Bu yazıya henüz yorum eklenmemiştir.
Yazarın Diğer Yazıları
ÖNE ÇIKANLAR
Tüm Hakları Saklıdır © 2009 İlke Haber | İzinsiz ve kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.
Tel : 0532 261 34 89